WHO: Gần Một Nửa Dân Số Thế Giới Mắc Bệnh Răng Miệng – Những Con Số Đáng Chú Ý
Tháng 11/2022, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố Báo cáo Tình trạng Sức khỏe Răng miệng Toàn cầu (Global Oral Health Status Report) – bức tranh tổng thể đầu tiên về gánh nặng bệnh răng miệng trên 194 quốc gia. Kết luận chính: bệnh răng miệng là nhóm bệnh không lây nhiễm phổ biến nhất thế giới, nhưng phần lớn hoàn toàn có thể phòng ngừa.
1. Các con số chính
| Chỉ số | Số liệu theo WHO |
|---|---|
| Người mắc bệnh răng miệng | khoảng 3,5 tỷ người (gần 45% dân số thế giới) |
| Sâu răng vĩnh viễn không được điều trị | khoảng 2,5 tỷ người – bệnh phổ biến nhất toàn cầu |
| Bệnh nha chu nặng | khoảng 1 tỷ người – nguyên nhân chính gây mất răng ở người lớn |
| Mất răng toàn bộ | khoảng 350 triệu người |
| Ung thư khoang miệng | khoảng 380.000 ca mới mỗi năm |
| Xu hướng | số ca tăng khoảng 1 tỷ trong 30 năm qua |
Đáng chú ý, khoảng 3/4 số người mắc sống tại các nước thu nhập thấp và trung bình – nơi chi phí điều trị cao so với thu nhập và dịch vụ phòng ngừa còn hạn chế.
2. Vì sao gánh nặng vẫn tăng?
- Tiêu thụ đường tăng, đặc biệt là đồ uống có đường.
- Tiếp cận fluor (kem đánh răng có fluor, chương trình cộng đồng) chưa đồng đều.
- Hút thuốc lá, rượu bia – yếu tố nguy cơ của bệnh nha chu và ung thư miệng.
- Dịch vụ nha khoa chủ yếu tập trung vào điều trị, chưa được tích hợp tốt vào chăm sóc sức khỏe ban đầu.
3. Thông điệp cho người dân
- Chải răng 2 lần/ngày với kem đánh răng có fluor, làm sạch kẽ răng hằng ngày.
- Giảm đường – nhất là ăn vặt và nước ngọt giữa các bữa.
- Không hút thuốc; hạn chế rượu bia.
- Khám răng định kỳ để phát hiện sớm sâu răng, viêm nướu và tổn thương niêm mạc.
4. Thông điệp cho phòng khám
WHO khuyến khích chuyển trọng tâm từ "chữa" sang "phòng": tư vấn chế độ ăn, bôi fluor, trám bít hố rãnh, kiểm soát mảng bám và tầm soát ung thư miệng trong mỗi lần khám. Đây cũng là cơ hội để phòng khám xây dựng mối quan hệ lâu dài với bệnh nhân thay vì chỉ gặp khi đau.
Bài viết mang tính chất tham khảo, tổng hợp từ tài liệu chuyên ngành chỉnh nha – nha khoa phục hồi. Chẩn đoán và chỉ định điều trị cụ thể cần do bác sĩ Răng Hàm Mặt thực hiện sau khi thăm khám.
